مىگردد « 1 » . در آغاز روزگار شاه مرد از بزرگان دزفول است كه ميرزا جعفرخان مشير الدوله با او ديدار كرده است و نام او را در شمار ياغيانى ياد مىكند كه به او پناه جسته‌اند . « 2 » با اين وجود باز در سفرنامهء حاضر از بالا كشيدن ماليات دزفول بوسيله او و نيز فرارش به مكه ، ياد شده است « 3 » . 59 . اين محله در اطراف مسجد جامع شهر و در ميان محلات صحرا بدر ، قلعه ، كتكتان و بازار شهر قرار داشته است . با ميدان امام خمينى و منطقهء ميان ميدان و خيابان دكتر شريعتى قابل تطبيق است . 60 . ظاهرا خانواده آنها از شوشتر براى انجام امور مذهبى به دزفول كوچ كردند . در بسيارى از گزارش‌هاى روزگار شاه مرد از او و وفاداريش به دولت ياد شده است . چريكف تقريراتى از وى را در گزارش خود آورده است « 4 » . 61 . اين محله هنوز پابرجا است و با بخش قديمى شهر كه پس از پل جديد و در شمال خيابان شريعتى قرار دارد ، مطابقت مىكند . 62 . لايارد حاكميت چهار محله را به او نسبت مىدهد و در گزارش خود مىنويسد : « قدت واقعى در دست حاجى رشيد خان است » « 5 » . خانواده‌هاى رشيدى و رشيديان دزفول از بازماندگان او هستند . برپايهء گزارش همين سفرنامه ، در زمان معتمد به اصفهان و تهران تبعيد مىشود و در روزگار شاه مرد از كسانى است كه ماليات را بالا مىكشد « 6 » . 63 . به گفتهء سالمندان ، دزفول به دو بخش شرقى و غربى تقسيم مىشده است و جاى آن در جنوب غربى محلهء قلعه از ابتداى پل قديم تا ميدان مثلثى شكل ، واقع در تقاطع خيابان‌هاى آيت الله منتظرى و امام خمينى بوده است . 64 . لايارد او را فرزند محمد على خان مىداند و رياست دو محله از دزفول را به او نسبت مىدهد « 7 » كه احتمالا همين صحرا به در شرقى و غربى باشد ، اما اين‌كه اين

--> ( 1 ) . نك : لايارد . . . ، سيرى در قلمرو بختيارى ، ص 74 . ( 2 ) . نك : مشيرالدوله ، ميرزا جعفر خان ؛ رساله سرحديه ، ص 101 . ( 3 ) . نك : ص 150 . ( 4 ) . نك : چريكف ، سياحتنامهء مسيو چريكف ، ص 135 ؛ مقدمه ، ص 55 . ( 5 ) . لايارد . . . ، سيرى در قلمرو بختيارى ، ص 74 . ( 6 ) . نك : ص 150 . ( 7 و 5 ) . نك : لايارد . . . ، سيرى در قلمرو بختيارى ، ص 74 .